Historische verbreding: de tijd waarin onze voorouders “Steenhuis” leefden

 

Voorouders in mannelijke lijn:

 

Geboortejaar en woonplaats:

Wat gebeurde er in die tijd in de direkte omgeving?

 

 

Wat gebeurde er in die tijd in Nederland?

 

 

Barteld Clasen,

Huwt Pieterke

 

Geb. ca. 1620

In de 17de eeuw stonden er heel wat borgen op het Groningerland; Groningen telde meer dan 170 borgen of steenhuizen

 

In 1567 breekt de 80-jarige oorlog uit: wanneer Alva met zijn leger de Nederlanden binnenkomt, verzetten de Nederlanden zich tegen de Spaanse overheersing. In 1587 maken zij zich los en roepen ze de Republiek uit. Maar de Spanjaarden erkennen de republiek niet en de strijd duurt voort.

 

I. Jan Bartelts van Loppersum

Huwt 1681 te Stedum met Nanje Heerties

De vader van Nanje is van beroep meijer, evenals haar grootvader  Menne Heertiens; dit rondom het jaar 1620.  Zij woonden op de boerderij ‘Op de Kornuiten’, Delleweg 1 te Stedum.

 

Sinds 1681 wonen Jan Bartelds en Nanje Heertjes op ‘De Zeem’

Meer informatie over waar ze woonden….

 

Geb. 1642

Stedum

Stedum is uit de geschiedenis bekend vanwege Adriaan Clant. Clant was afgevaardigde van de Ommelander Staten en tekende voor de Vrede van Münster (1648). Het praalgraf van deze meest bekende Stedumer is te zien in het koor van de kerk. Dit grafmonument werd van 1670 tot 1672 vervaardigd door de beroemde beeldhouwer Rombout Verhulst.

 

Meer informatie over Stedum in 1648. Lees verder…

In januari 1648 wordt in de stad Munster vrede tussen Nederland en Spanje gesloten, waarmee een einde kwam aan een 80-jarige oorlog voor vrijheid, in het bijzonder vrijheid van godsdienst. De onafhankelijkheid van de republiek wordt internationaal erkend. Voor meer informatie:

 

In 1672 vallen Frankrijk, Engeland en de Bisschop van Münster en Keulen ons land binnen.

In 1678 wordt de vrede van Nijmegen getekend. Voorlopig geen oorlog meer.

 

II. Heertje Jans, landbouwer

huwt 1718 te Loppersum met Grietie Hindrix van Meum

 

Geb. 1693

Middelstum

Het landschap rond Loppersum bestaat overwegend uit bouwland met daarnaast enige veeteeltbedrijven. Ooit stroomde hier het water van de Fivelboezem. Loppersum lag toen aan het onbedijkte water van de Waddenzee. Door de dreiging van hoge waterstanden werden de woonplaatsen opgehoogd en vanaf 600 v.C. ontstonden de wierdedorpen.

 

 

De Republiek

‘Nederland’ bestaat in deze tijd uit een federatie van de zeven provinciën: Holland, Zeeland, Friesland, Groningen, Utrecht, Gelderland, Overijssel.

Vooral de handelaren van de steden het hadden het voor het zeggen.

 

 

III. Jan Bartelts Heertjes

Huwt 1759 Jantijn Everts

 

Geb. 1721

Westerwijtwerd

Westerwijtwerd is een kerkdorp van Middelstum. De kerk en het armenhuis zijn zeer oud. Waarschijnlijk heeft het hoofdelingengeslacht Ewsum de kerk in de 11e of 12e eeuw gesticht. Oorspronkelijk was het een schip met losstaande toren, maar in het begin van de 16e eeuw zijn beide delen met elkaar verbonden en is de toren verhoogd.

Lees meer over Westerwijtwerd….

 

In de 18e eeuw wordt de Republiek Nederland van zijn vooraanstaande plaats verdrongen. De nazaten van de kooplieden werden regenten die als renteniers vaak in grote weelde leefden. Zij bestuurden stad en land en zorgden ervoor dat eigen familieleden in die positie werden aangesteld.

Een groot deel van de bevolking had het moeilijk door de achteruitgang van handel en industrie. Velen moesten hun laatste levensjaren in een armenhuis doorbrengen.

Beter ging het met de boeren in de 18e eeuw. Zij konden hun akkers in een periode van vrede bebouwen. Velen hadden een goed bestaan.

 

IV. Evert Jans, landbouwer.

Huwt 1797 te Westerwijtwerd met Freeke Harms

Wapen van Evert Jans:

gedeeld:  I. een halve adelaar; II. drie klaverbladen onder elkaar…

 

Geb. 1765

Westerwijtwerd

Freeke is de dochter van Harm Harms.

landbouwer, boer op "Crangeweer", bij Stedum, begraven in de Hervormde kerk van Stedum op 7 juni 1811. De grafzerken van Harm en zijn vrouw Sjouke zijn te zien in de kerk van Stedum.

Waar woonden Harm Harms en zijn familie? Lees hierover….

 

In 1767 huwt stadhouder Willem V als 19-jarige met een Prinses uit Pruisen.

In 1780 breekt de oorlog met Engeland uit. Verlies van schepen.

In 1781 haalt onze vloot een volkomen overwinning bij de zeeslag op de Doggersbank.

 

 

V. Harm Steenhuis, landbouwer, huwt 1839 te Leens Trijntje Eppes Doornbos.

 

In 1832 kocht Harm E. Steenhuis een boerderij in de buurtschap De Knijp te Zandeweer: d.i. "Knijpsterheerd", Knijpsterweg 8, te Zandeweer.

Foto Knijpsterheerd

 

Geschrift: ‘Een bladzijde uit het leven van Trijntje Eppes Doornbos, omtrent den jare 1834, te tijde van de AFSCHEIDING.’

Voor de tekst daarvan: klik hier

 

 

Geb. 1803

Knijpsterheerd

Zandeweer

Lees verder:

Informatie over Harm Everts Steenhuis: zijn boerderij, zijn geloof en zijn familie: klik hier.

 

Hoe verliep de afscheiding in 1834? Lees het hier…

 

Hoe was het leven in de 18e en 19e eeuw in het noorden van Groningen? Lees het  hier…

 

In de kerk van Westerwijtwerd hangen twee gietijzeren kronen elk met twaalf armen. Deze kronen zijn geschonken op 29 oktober 1875 door Gerrit Harm Everts Steenhuis ter herinnering aan zijn huwelijksinzegening 50 jaar geleden in deze kerk. Lees meer hierover…

 

Foto kerk Westerwijtwerd met kronen

 

De Republiek wordt in 1795 door Franse troepen bezet en blijft tot 1813 onder Frans bewind.

Een politieke revolutie: de Nederlandse statenbond wordt vervangen door een eenheidsstaat, die in 1798 vorm krijgt in de eerste Nederlandse grondwet.

 

VI. Evert Steenhuis, landbouwer, huwt 1870 Stientje van de Riet. Ze wonen in Dorkwerd. Foto boerderij.

 

Geb. 1840

Dorkwerd

Tot 1900 had de boerin de leiding over de dienstmeiden en werkvrouwen, wiens werkzaamheden volgens een nauwgezet schema verliepen.

 

 

Na de val van Napoleon wil het Congres van Wenen (1814) de oude orde in Europa herstellen. Uit de chaos na de Napoleontische tijd ontstaat het 'Koninkrijk der Nederlanden', waarin de noordelijke en zuidelijke Nederlanden voor korte tijd verenigd zijn.

 

 

 

VII. Reertdina Steenhuis

huwt 1904 te Aduard met Geeuwke Jacobs Bosma, landbouwer

 

Geb. 1876

Hoendiep Oldekerk

Het dorp Aduard is ontstaan rond het cisterciënzersklooster dat hier in 1192 werd gesticht. Dit klooster van Aduard groeide uit tot het grootste en invloedrijkste van de Ommelanden. Op zijn toppunt bezat het meer dan 10.000 ha aan gronden

Lees meer over Aduard…

 

Hoewel de Eerste Wereldoorlog aan het neutrale Nederland voorbij gaat, worden veel goederen schaars en wordt er zelfs honger geleden. Nederland werd in de eerste bloedige oorlogsmaanden overspoeld door een miljoen Belgische vluchtelingen.

Omdat de omliggende landen in oorlog waren, en de Noordzee niet veilig meer was voor civiele schepen, werd het voedsel schaars, en een bonnensysteem voor de voedseldistributie werd ingesteld.

 

VIII. Kinderen van Geeuwke J. Bosma & Reertdina Steenhuis

Minke Bosma, geb 1906

Stientje Bosma, geb 1907

Trijntje Bosma, geb 1908

Helena Bosma, geb 1910

Jacoba Bosma, geb 1911

Evertdina Bosma, geb1913

Jacob Bosma, geb 1915

Harm Bosma, geb 1917

Johanna Bosma, geb 1918

Evert Bosma, geb  1919

Anne Bosma, geb  1921

Allen geboren Hoendiep Oldekerk

 

Geb. ca. 1915

Wat is er te vinden over de voormalige gemeenten in Groningen?

Lees hierover in Wikipedia…

 

De kinderen van Geeuwke & Reertdina:

 

Woonplaats:

In het noorden en midden van Nederland woont 91%.

Werk:

Het beroep landbouwer/veehouder komt voor bij 36%.

 

1918-1940
Periode 'tussen beide wereldoorlogen'. Terwijl de meeste buurlanden als in een lawine van de 'années folles' en het Weimarleven naar de jaren dertig werden meegesleept, hield in Nederland de Dom haar slaapmuts op, zoals men al in de 19de eeuw zei.

 

1940-1945
Het kleine en slecht bewapende Nederlandse leger staat machteloos tegenover de Duitse troepen wanneer deze, zonder voorafgaande oorlogsverklaring op 10 mei 1940 ons land binnenvallen.

 

IX. Kleinkinderen van Geeuwke J. Bosma en Reertdina Steenhuis

Geb. ca. 1940

De kleinkinderen van Geeuwke & Reertdina:

 

Woonplaats:

In het noorden en midden van Nederland woont 86%. Bekijk het overzicht van woonplaatsen van de 8e en 9e generatie

 

Werk:

Het beroep landbouwer/veehouder komt voor bij 13%. Lees over de beroepen van de 8e en 9e generatie

 

Namen:

26% van de heeft in zijn/haar doopnaam Geeuwke of Reertdina. Lees over deze namen bij de 8e, 9e en 10e generatie

 

Handen uit de mouwen en niet zeuren! Naoorlogse jaren van hard werken en sober leven, wederopbouw, Marshallhulp.

 

X. Achterkleinkinderen van Geeuwke J. Bosma en Reertdina Steenhuis.

Geb. ca. 1970

De achterkleinkinderen van Geeuwke & Reertdina:

 

Namen:

11%  heeft in zijn/haar doopnaam Geeuwke of Reertdina.

 

 

Terwijl Nederland welhaast barst van de welvaart, komt de onvrede met de bestaande maatschappelijke verhoudingen in de jaren zestig tot een climax en tekent zich het begin van de ontzuiling af.